اخبار حوزه های مختلف کتابداری و دانلود کتاب و مقاله

لزوم یکپارچه سازی خدمات کتابخانه‌ها با برنامه‌های راهبردی دانشگاهها

نویسنده :امیر رمضانی
تاریخ:پنجشنبه 25 خرداد 1391-02:36 بعد از ظهر

به گزارش لیزنا، بیست و هفتمین سخنرانی علمی پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات و همایش فصلی انجمن کتابداری ایران با عنوان «جهت های تازه فراروی کتابخانه ها و کتابداران: زمینه های عینی و شیوه های عملی برای پشتیبانی از برنامه های راهبردی دانشگاه ها» توسط دکتر رحمت الله فتاحی (استاد گروه کتابداری و اطلاع رسانی دانشگاه فردوسی مشهد) از ساعت 14 (چهارشنبه 24خرداد) در تالار اجتماعات پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران آغاز شد.

دکتر فتاحی در ابتدای سخنان خود گفت: دغدغه ما کتابداران این است که نقشمان درآینده چه خواهد شد. تحولات زیادی در کشورهای دیگر رخ داده و باید از آنها یاد بگیریم و اگر کتابخانه ها نتوانند نیازهای اجتماعی را برطرف کنند جامعه معطل می ماند و همه ما می دانیم که تحولات بسیار سریعی در جهان درحال رخ دادن است و ما باید این تحولات را کنترل کنیم.

وی اضافه کرد: سرعت و نوآوری تحولات، فوق العاده زیاد است. تحولات سیاسی و اقتصادی نظام های سیاسی هم می توانند در نظام های زیرمجموعه ای خودشان تغییر ایجاد نمایند. یکی از این نظام ها، نظام آموزشی است. انواع مؤسسات و دانشگاه های دولتی و غیردولتی به وجود آمده که بایستی این تحولات را درک کرد؛ درک تحولات یکی از شرایط مدیریت امروز است. درگذشته دانشگاه ها به صورت آکادمیک بودند ولی امروزه درحال کسب درآمد برآمده اند (تجربه دانشگاه آزاد وزارت علوم را به این فکر انداخت که به کسب درآمد بپردازد). دانشگاه ها هم تلاش می کنند از طریق دیگری برسرنوشت خود کنترل داشته باشند.

رحمت الله فتاحی گفت: رقابت راز بقاست و هر کس بتواند از چرخه رقابت با قدرت به زندگی ادامه دهد موفق است. دانشگاه ها به نوعی به رقابت پرداخته اند. ما همیشه با احترام به دانشگاه های موفق و برتر می نگریم چون توانسته اند خود را مطرح کنند. دانشگاه ها برای اینکه در این رقابت سربلند باشند باید برنامه داشته باشند و برنامه های راهبردی خود را اعلام کنند، که این برنامه باید اصولی داشته باشد.

وی افزود: معمولا در یک برنامه راهبردی چشم اندازی تدوین و محورهای ارزشی مشخص می شود تا جایگاه خود را بدانیم. روح حاکم بر برنامه های راهبردی در این مسائل دیده می شود که عبارتند از: گسترش دانش در فضایی رقابتی- بکارگیری آخرین فناوری- ارتقاء رتبه علمی وکسب اعتبارعلمی و جهانی (ارتقاء رتبه دانشگاه ها درنظام رتبه بندی بین المللی یکی از چالش ها است).

دکتر فتاحی در پاسخ به پرسش خود مبنی بر « آیا تدوین برنامه راهبردی به خودی خود کافی است؟ » گفت: البته که تدوین چنین برنامه هایی کافی نیست و باید در کنار آنها گروه دیگری برای تدوین این برنامه ها حضور داشته باشند و این برنامه ها را پیاده کنند. برنامه راهبردی بدون پشتوانه اجرایی و عملیاتی فاقد ارزش است که راه حل آن موضوع بحث امروز یعنی «تدوین رهنمود هایی اجرایی برای هریک از برنامه های عملیاتی» است.

وی افزود: ما باید از متخصصان دعوت بعمل آوریم و دانشگاه ها باید جایگاه رتبه بندی خود را جدی بگیرند. برای مثال. دانشگاه فردوسی از کتابداران برای تحقق برنامه راهبردی دعوت کرده بود؛ ولی چرا از کتابداران؟؟ چون کتابداران فعالیت های کارگاهی و علمی بسیاری ایفا کرده بودند.

بقیه در ادامه مطلب


دکتر فتاحی در ادامه با اشاره به جایگاه کتابخانه ها در برنامه راهبردی، بر ضرورت همخوانی هدف ها و مأموریت های کتابخانه ها و دانشگاه ها؛ توجه به زمینه های همکاری کتابخانه در برنامه راهبردی و فناوری ها وخدمات اطلاعاتی به عنوان نقطه مشترک برنامه راهبردی دانشگاه وفعالیت های کتابخانه ها تأکید کرد.

وی با اشاره به برنامه راهبردی دانشگاه فردوسی مشهد گفت: در بررسی برنامه راهبردی دانشگاه فردوسی دیده شد که بسیاری از برنامه های راهبردی جنبه عملیاتی و عینی داشتند.

سپس دکتر فتاحی به دسته بندی راهکارهای عملی برای کتابخانه ها اشاره کرد و گفت: این دسته بندی ها به صورت راهبرد کلان، اقدامات اجرایی، اهداف کلان، برنامه های عملیاتی آمده که با مثال ذکر می کنم. برای مثال. راهبرد کلان: افزایش دانشجوی تحصیلات تکمیلی و کاهش دانشجویان کارشناسی؛ اقدامات اجرایی: پیاده سازی استانداردهای نشر مجلات- کمک به افزایش رؤیت پذیری- کمک به انتشارمجلات انگلیسی زبان؛ هدف های کلان: افزایش تولیدات علمی، گسترش مراکز و نهاد های پژوهشی و دستیابی به جایگاه پژوهشی ممتاز درسطح ملی وفراملی؛ برنامه های عملیاتی: ترغیب و حمایت از توسعه کمی وکیفی نشریه های ارائه شده است.

وی افزود: باید اقداماتی برای برگزاری کارگاه های تخصصی برای سردبیران و مدیران داخلی نشریه ها در زمینه ضابطه مند سازی روند داوری، پذیرش وانتشارمقاله ها، بالا بردن رؤیت پذیری مقاله ها، نمایه شدن در نمایه های معتبرداخلی وبین المللی صورت گیرد.

عضو هیأت علمی دانشگاه فردوسی مشهد همچنین گفت: برای افزایش کمی و کیفی دسترسی به منابع اطلاعاتی معتبر علمی باید ازطریق وب سایت کتابخانه ها ارزیابی صورت بگیرد و برای استفاده بهتر از منابع و پایگاه های اطلاعاتی آموزش هایی انجام پذیرد. باید برای مجلات الکترونیکی رایگان رشته های مختلف مطالعات وب سنجی و طراحی پورتالی برای اینگونه مجلات صورت پذیرد و منابع اینترنتی معتبر توسط کتابداران شناسایی شود و به پژوهشگران دانشگاه ها معرفی گردند. همچنین کارگاه های توان افزایی ویژه اعضای هیأت علمی برگزار گردد (در آیین نامه آزمون دستیاری دانشگاه علوم پزشکی مشهد آمده که هیچ دانشجویی نمی تواند درآزمون شرکت کند مگر با داشتن گواهی شرکت در کارگاه ها). ما باید بخش شخصی سازی آگاهی رسانی و خدمات اشاعه گزینشی اطلاعات و یا RSS را تقویت کنیم. بخش مهندسی مجدد را در رابطه با سیستم مدیریت مجلات دانشگاه و اعمال تغییرات اصلاحی را راه اندازی کنیم. همچنین مرکزی برای علم سنجی و Scientific writing & publishing را در دانشگاه ها تأسیس کنیم.

وی اظهار داشت: ما کتابداران باید مطالعات مرتبط با تولید علم در حوزه های مختلف به منظور شناسایی نقاط قوت و خلأهای پژوهشی و تشویق به انجام طرح های پژوهشی از طرق مختلف را ایجاد کنیم. اکنون ما درس طراحی وب سایت را به عنوان درس جدید دوره کارشناسی برای دانشجویان گذاشته ایم تا درآینده کتابداران ما به ارتقاء وب سایت خود کمک کنند.

دکتر رحمت الله فتاحی گفت: برای ارتقاء رتبه دانشگاه باید عملیات زیربنایی صورت بگیرد و تحولات حاضر همسو شوند و هدف های اصیل دانشگاه مورد توجه قرار گیرند و باید بر شرایط جدید، مدیریت صورت بگیرد. در ساختار و فرایندهای کاری کتابخانه ها یکپارچه سازی خدمات با برنامه های راهبردی دانشگاه صورت پذیرد. نظام مدیریت دانش و با برنامه های راهبردی همسو شده و مورد تدوین و اجرا قرار گیرند. برنامه های آموزشی برای توانمند سازی و مهارت افزایی اعضای هیأت علمی تدوین و اجرا شوند. در برنامه های آموزشی مقاطع سه گانه کتابداری بازنگری صورت گیرد. دربرنامه های مشابه درکشورهای دیگر بررسی و تعمق شود.

فتاحی با اشاره به قوانین طلایی بریان تریسی گفت: قانون شماره 4از 21 قانون طلایی بریان تریسی می گوید: تغییر غیرقابل اجتناب است. کارانسان های هوشمند آنست که استاد تغییر باشند نه قربانی آن. و قانون شماره 7 می گوید: عملکرد خوب نتیجه آمادگی کامل است. درهرحوزه ای موفق ترین افراد آنهایی اند که همواره درمقایسه با افراد ناموفق دقت بیشتری را صرف کسب آمادگی برای انجام کار می کنند. ما کتابداران: باید آماده شویم که تغییرات را بپذیریم و یا اینکه قربانی تغییرات شویم.

وی در ادامه به گفته دکتر حری در گفتگو با رادیو تهران اشاره کرد: اگر قرار است به جرگه پیشتازان علم در سطح دنیا بپیوندیم این امر جز با همکاری، تلاش و مشورت با کتابداران محقق نخواهد شد.

گفتنی است، براساس برنامه سخنرانی بخش هایی از مطالب بایستی با همکاری فرشید دانش (دانشجوی دکترای کتابداری واطلاع رسانی فردوسی مشهد) ارائه می گردید که به دلیل سفر وی توسط دکتر فتاحی ارائه شد.

نشست «جهت های تازه فراروی کتابخانه ها و کتابداران: زمینه های عینی و شیوه های عملی برای پشتیبانی از برنامه های راهبردی دانشگاه ها»  درساعت 16به پایان رسید.

گزارش: مهدیه میرحسینی

منبع: لیزنا




داغ کن - کلوب دات کام
نظرات() 
نظرات پس از تایید نشان داده خواهند شد.


شبکه اجتماعی فارسی کلوب | Buy Website Traffic | Buy Targeted Website Traffic